Historia i dziedzictwo
Utrwalamy historię Grodźca, popularyzujemy wiedzę o jego mieszkańcach, miejscach i wydarzeniach oraz dbamy o lokalne pamiątki i pomniki.
Od 1992 roku razem dla Grodźca
Liczy się miejsce
i ludzie.
Łączymy mieszkańców, pielęgnujemy lokalną pamięć i wspieramy inicjatywy, które budują wspólnotę Grodźca.
O nas
Grodziec ma swoją historię. My pomagamy ją zachować i tworzyć dalej.
Grodzieckie rody można podzielić na „krzaki” i „ptaki”. Jedne i drugie są solą tej ziemi – tworzą historię Grodźca, miejsca specyficznego, a zarazem pełnego uroku, gdzie czas płynie swoim rytmem w otoczeniu domów z kamienia i czerwonej cegły.
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca skupia ludzi, którym bliskie są lokalne tradycje, pamięć o miejscach i mieszkańcach oraz aktywne działanie na rzecz dzielnicy. Od ponad trzech dekad łączymy historię z teraźniejszością i wspieramy społeczne inicjatywy Grodźczan.
1992rok powstania TPG
34 latadziałalności w 2026 roku
Grodziecmiejsce, które nas łączy
Nasza działalność
Dbamy o pamięć, integrujemy mieszkańców i wspieramy lokalne inicjatywy.
Wydarzenia i tradycja
Współtworzymy wydarzenia społeczne, patriotyczne i kulturalne, które przypominają o tradycjach dzielnicy i integrują kolejne pokolenia mieszkańców.
Dzieci i młodzież
Od początku działalności ważnym kierunkiem były inicjatywy edukacyjne, kulturalne i sportowe skierowane do dzieci oraz młodzieży.
Partnerstwo lokalne
Współpracujemy z mieszkańcami, instytucjami i organizacjami, którym zależy na rozwoju Grodźca i zachowaniu jego wyjątkowej tożsamości.
Wspólnota
Połączone siły ludzi, którym zależy.
Każda społeczność potrzebuje ludzi, którzy potrafią zamienić pomysł w działanie. W Grodźcu od wielu lat nie brakuje pasjonatów, animatorów życia kulturalnego i sportowego oraz osób zaangażowanych w sprawy lokalne.
Towarzystwo powstało po to, aby te wysiłki łączyć. Jego twórcy chcieli obudzić społeczną aktywność, zachować pamięć o dzielnicy i stworzyć przestrzeń dla inicjatyw, które służą mieszkańcom.
Historia Towarzystwa
Od społecznej inicjatywy do ponad trzech dekad działalności.
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca powstało 19 maja 1992 roku z inicjatywy ks. Stanisława Wojtuszkiewicza, ówczesnego proboszcza parafii św. Katarzyny. Jak wspominają pierwsi członkowie Towarzystwa – Jan Ponczek i Jerzy Wieczorek – był on postacią niezwykle zasłużoną dla miejscowej społeczności. To on zachęcił mieszkańców do wspólnych, twórczych działań mających wyrwać dzielnicę z marazmu po burzliwym okresie przemian ustrojowych.
19 maja 1992
Początek Towarzystwa
Powstaje Towarzystwo Przyjaciół Grodźca. Inicjatywa skupia nauczycieli, lekarzy, prawników i innych mieszkańców aktywnych w lokalnych organizacjach. Pierwszym prezesem zostaje Jan Ponczek, a ks. Stanisław Wojtuszkiewicz otrzymuje tytuł Honorowego Prezesa.
24 sierpnia 1992
Oficjalna rejestracja
Towarzystwo zostaje zarejestrowane postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w Katowicach i wpisane do Rejestru Stowarzyszeń. Za jeden z głównych celów przyjęto przywracanie historycznej godności Grodźca, rozsławianie jego dobrego imienia oraz ochronę zabytków, pamiątek i pomników kultury.
Lata 90.
Dom kultury znów tętni życiem
Siedzibą Towarzystwa zostaje dawny powiatowy dom kultury przy ul. Słowackiego, dziś siedziba Filii Ośrodka Kultury. Uratowanie niszczejącego obiektu i przywrócenie mu społecznego oraz kulturalnego charakteru było jednym z pierwszych ważnych sukcesów TPG. Pod koniec 1993 roku Towarzystwo liczyło już 41 członków.
1997
Grób Nieznanego Żołnierza
TPG angażuje się w rekonstrukcję zniszczonego Grobu Nieznanego Żołnierza przy ul. Barlickiego. W czasie rozbudowy szkoły odnaleziona zostaje historyczna płyta z pomnika, ukryta w 1939 roku przed niemieckim okupantem. Zrekonstruowany pomnik zostaje uroczyście odsłonięty w 1997 roku.
Od wielu lat
3 Maja i 11 Listopada – pamięć i patriotyzm
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca wspólnie z Parafią św. Katarzyny w Grodźcu organizuje uroczystości patriotyczne z okazji Święta Narodowego Trzeciego Maja oraz Narodowego Święta Niepodległości 11 Listopada. Mieszkańcy spotykają się przy Pomniku Nieznanego Żołnierza przy ul. Barlickiego, aby oddać hołd tym, którzy walczyli o wolność i niepodległość Ojczyzny. To ważna część działalności TPG, łącząca pielęgnowanie lokalnej historii z przekazywaniem pamięci kolejnym pokoleniom.
1998
„Grodziec w pocztówkach”
Towarzystwo wydaje zbiór widokówek prezentujących charakterystyczne miejsca Grodźca: kościół św. Katarzyny, Pałac Ciechanowskich, kościół św. Doroty, szkołę, dawną cementownię, kopalnię i kapliczki. Zdjęcia wykonał Jerzy Wieczorek, grafiką zajął się Rajmund Machura, redakcją Bolesław Ciepiela, a opracowaniem graficznym Rafał Bystrowski.
2002
Sztandar TPG
Z okazji 10-lecia działalności Towarzystwo otrzymuje własny sztandar, poświęcony podczas uroczystej mszy przez ks. Stanisława Wojtuszkiewicza.
2016
Startuje „Grodziec Info”
Towarzystwo rozpoczyna wydawanie bezpłatnego, społeczno-kulturalnego informatora „Grodziec Info”. Pismo ukazuje się jako kwartalnik i staje się kolejnym sposobem dokumentowania życia dzielnicy, przypominania jej historii oraz informowania mieszkańców o lokalnych sprawach i inicjatywach.
2017
Nagroda Miasta Będzina
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca zostaje uhonorowane statuetką Jana Dormana – Nagrodą Miasta Będzina za osiągnięcia w dziedzinie twórczości artystycznej, upowszechniania i ochrony kultury za całokształt działalności.
2022
30-lecie Towarzystwa
TPG świętuje jubileusz 30-lecia działalności. Podczas uroczystości wręczono wyróżnienia i nagrody osobom oraz instytucjom wspierającym Towarzystwo i jego działalność na rzecz Grodźca.
2023
Nagroda Starosty Będzińskiego
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca znalazło się w gronie laureatów Nagrody Starosty Będzińskiego za osiągnięcia w dziedzinie twórczości artystycznej, upowszechniania i ochrony kultury.
Dobre imię dzielnicy
Na przestrzeni kolejnych lat zmieniał się charakter działalności Stowarzyszenia, ale nie jego przywiązanie do Grodźca. TPG przez wiele lat było głównym organizatorem Grodzieckich Dożynek, opiekowało się Młodzieżowym Folklorystycznym Zespołem „Dorotka” i uczestniczyło w wydarzeniach ważnych dla miejscowej społeczności.
Szczególne miejsce zajmują uroczystości patriotyczne. Od wielu lat TPG wspólnie z Parafią św. Katarzyny organizuje obchody 3 Maja i 11 Listopada przy Pomniku Nieznanego Żołnierza w Grodźcu. Wspólna modlitwa, obecność pocztów sztandarowych, mieszkańców i kolejnych pokoleń Grodźczan podkreślają ciągłość lokalnej pamięci i szacunek dla historii.
Towarzystwo współorganizowało m.in. obchody 170-lecia Kopalni Grodziec, miało udział w otwarciu rozbudowanej i unowocześnionej szkoły oraz włączało się w jubileusze Ochotniczej Straży Pożarnej Grodziec. Podejmowało też działania na rzecz ochrony lokalnej pamięci, w tym uporządkowania pomnika Tadeusza Kościuszki.
Historia i teraźniejszość
Współczesność stawia przed Towarzystwem nowe zadania. Obok pielęgnowania historii ważne jest promowanie Grodźca, pozyskiwanie młodych i aktywnych mieszkańców oraz budowanie partnerstwa lokalnego.
Nadal szczególne znaczenie mają ochrona zabytków i pamiątek, utrwalanie historii oraz przekazywanie jej kolejnym pokoleniom. Grodziec jest miejscem dla ludzi świadomych swoich korzeni i dbających o przeszłość – bo bez przeszłości nie ma przyszłości.
„Przywrócenie historycznej godności dzielnicy, rozsławienie jej dobrego imienia…”
— jeden z celów zapisanych przez założycieli TPG
Galeria
Grodziec i jego mieszkańcy.
Fotografie krajobrazowe: Piotr Maj
Kontakt
Towarzystwo Przyjaciół Grodźca
Masz pytanie, materiał związany z historią Grodźca albo pomysł na wspólne działanie? Zapraszamy do kontaktu.
- Telefon
- +48 667 948 255
- zarzad@tpgrodziec.pl
- REGON
- 271441530
- NIP
- 625-22-55-582
- KRS
- 0000262799
- Konto bankowe
- Bank Spółdzielczy w Będzinie
60 8438 0001 0018 3022 2036 0001